Περισσότερο από δύο αιώνες μετά τη βάρβαρη σφαγή χιλιάδων ανδρών και αγοριών από τα οθωμανικά στρατεύματα, το ιστορικό ολοκαύτωμα της Σαμοθράκης βρίσκει για πρώτη φορά τον χώρο μνήμης που του αναλογεί στη Θεσσαλονίκη.

Όπως γνωστοποιούν με κοινή τους ανακοίνωση ο Δήμος Σαμοθράκης, η Πανσαμοθρακική Εστία Αθηνών, ο Σύλλογος Σαμοθρακιτών Νομού Έβρου και άλλοι τοπικοί φορείς, η μαρτυρική θυσία των νησιωτών του 1821 θα τιμηθεί την Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου 2026. Η πρώτη από τις προγραμματισμένες εκδηλώσεις περιλαμβάνει Θεία Λειτουργία στον Ιερό Ναό Αγίου Θεράποντος στην Κάτω Τούμπα, με την υποστήριξη της Ιεράς Μητροπόλεως Θεσσαλονίκης.

Η ιστορία της 1ης Σεπτεμβρίου 1821 παραμένει μια από τις πιο σκοτεινές σελίδες της Ελληνικής Επανάστασης. Τότε, ο οθωμανικός στόλος υπό τον Καρά Αλή αποβιβάστηκε στο νησί του Έβρου, καταστέλλοντας βίαια την εξέγερση των κατοίκων. Εκατοντάδες άμαχοι σφαγιάστηκαν με δόλο στην τοποθεσία Εφκάς και γυναικόπαιδα πουλήθηκαν στα σκλαβοπάζαρα της Κωνσταντινούπολης και της Σμύρνης.

Η επίσημη αναγνώριση της θυσίας των Σαμοθρακιτών καθυστέρησε χαρακτηριστικά, καθώς η Ακαδημία Αθηνών την ενέταξε στην εθνική παλιγγενεσία μόλις το 1980. Σήμερα, οι σύλλογοι του νησιού αναλαμβάνουν να κρατήσουν ζωντανή τη συλλογική μνήμη εκτός των συνόρων της Θράκης, ξεκινώντας από τη συμπρωτεύουσα.

Αναλυτικά, η κοινή ανακοίνωση των φορέων αναφέρει τα εξής:

«Σεπτέμβρης 1821 – Η εξέγερση των Σαμοθρακιτών πνίγεται στο αίμα..

Το ΟΛΟΚΑΥΤΩΜΑ της ΣΑΜΟΘΡΑΚΗΣ τιμάται για πρώτη φορά στη ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ Με δύο Εκδηλώσεις.

ΠΡΏΤΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗ

ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ

I.Ναός Άγιου Θεράποντος Κ.Τούμπα

Με την Στήριξη της Ιεράς Μητροπόλεως Θεσσαλονίκης

Θεία Λειτουργία για τους σφαγιασθέντες Σαμοθρακίτες

ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΝΤΕΣ ΦΟΡΕΙΣ

Δήμος Σαμοθράκης

Σύλλογος Σαμοθρακιτών Στουτγάρδης & Περιχώρων

Πανσαμοθρακική Εστία Αθηνών

Σύλλογος Σαμοθρακιτών Ν.Έβρου

Ένωση Απανταχού Φίλων & Ομογενών Σαμοθράκης».

Το επόμενο διάστημα θα ανακοινωθούν πληροφορίες και για τη δεύτερη εκδήλωση που θα γινει την 1η Οκτωβρίου.